Srpska pravoslavna crkva u nedelju, 26. jula, proslavlja Sabor Svetog arhangela Gavrila. Praznik će posebno svečano biti proslavljen u manastiru Draganac kod Novog Brda i manastiru Svetih Arhangela kod Prizrena, koji Sabor Svetog arhangela Gavrila proslavljaju kao svoju hramovnu slavu.
Svetinje, od Kosovskog Pomoravlja, preko centralnog Kosova, do Metohije, vekovima su mesta molitve, susreta i sabranja vernog naroda. Hramovne slave tu tradiciju nastavljaju i danas, okupljajući monaštvo, sveštenstvo i vernike iz različitih krajeva.
Sabor Svetog arhangela Gavrila posvećen je nebeskom blagovesniku, arhangelu koji je, prema Svetom pismu, Presvetoj Bogorodici doneo Blagu vest da će začeti i roditi Sina Božjeg, proroku Danilu tumačio viđenja i javljao se u drugim ključnim trenucima istorije spasenja. Praznik je ustanovljen na Svetoj Gori u IX veku i posvećen je svim javljanjima Svetog arhangela Gavrila.
Lik Svetog arhangela Gavrila na freskama kosovsko-metohijskih svetinja
Lik Svetog arhangela Gavrila vekovima zauzima posebno mesto u srpskom srednjovekovnom freskoslikarstvu. Njegove predstave nalaze se u gotovo svim najznačajnijim svetinjama, najčešće u sceni Blagovesti, kada Presvetoj Bogorodici donosi vest da će začeti i roditi Sina Božjeg.
Među najpoznatijim prikazima izdvajaju se freske u Visokim Dečanima, Gračanici, Bogorodici Ljeviškoj i Pećkoj Patrijaršiji. Dečani, sa jednim od najbogatijih očuvanih fresko-ciklusa pravoslavnog sveta, čuvaju više predstava arhangela Gavrila u različitim biblijskim kompozicijama, dok se scena Blagovesti u Gračanici ubraja među najlepša ostvarenja srpskog srednjovekovnog slikarstva iz doba kralja Milutina.
Njegov lik u ovim svetinjama nije samo umetnički motiv, on je trajni podsetnik na događaj Blagovesti, jedan od najvažnijih praznika hrišćanskog sveta.
U Dragancu doček mitropolita Teodosija i episkopa Ilariona
Proslava manastirske slave u Dragancu počeće već danas, u subotu, 25. jula.
Prema objavljenom rasporedu, u 17.30 časova biće upriličen svečani doček mitropolita raško-prizrenskog Teodosija i episkopa novobrdskog Ilariona, nakon čega će u 18 časova biti služena večernja služba.
Centralni događaj biće u nedelju, kada će od 9 časova biti služena Sveta arhijerejska liturgija. Bratstvo manastira pozvalo je vernike da svojim prisustvom uveličaju proslavu hramovne slave.
Liturgija u Svetim Arhangelima od osam časova
Hramovnu slavu u nedelju će proslaviti i manastir Svetih Arhangela kod Prizrena, zadužbina cara Dušana i jedna od najznačajnijih srpskih srednjovekovnih svetinja.
Prema informacijama koje su objavili organizatori pokloničkih putovanja, doček vernika i obilazak manastirskog kompleksa planirani su od 7.30 časova, dok će Sveta arhijerejska liturgija početi u 8 časova.
Nakon liturgije predviđeni su litija, rezanje slavskog kolača i zajednička trpeza ljubavi. Za ovogodišnje sabranje organizovan je i autobuski prevoz vernika iz više gradova centralne Srbije.
Praznik blagovesnika i sabranja
Sabor Svetog arhangela Gavrila vekovima okuplja vernike oko svetinja posvećenih ovom arhangelu. I ove godine očekuje se da će manastiri Draganac i Sveti Arhangeli biti mesta molitvenog sabranja, susreta i zajedničke proslave jednog od velikih praznika Srpske pravoslavne crkve.
